Yeni kurallar, kullanıcıların yapay zeka karakterlerine aşırı duygusal bağ geliştirmesine neden olabilecek içerik ve özellikleri yasaklarken, bu hizmetleri yoğun şekilde kullanan birçok kişiden tepki geldi.
Bloomberg’in aktardığına göre 15 Temmuz 2026 itibarıyla yürürlüğe giren düzenleme, yapay zeka sistemlerinin kullanıcıların gerçek hayattaki sosyal ilişkilerini zayıflatacak veya hizmete psikolojik bağımlılık oluşturacak içerikler üretmesini engelliyor.
“Yapay Zeka Destekli İnsan Benzeri Etkileşim Hizmetlerinin Yönetimine İlişkin Geçici Tedbirler” adı verilen düzenleme; Çin Siber Uzay İdaresi, Ulusal Kalkınma ve Reform Komisyonu, Sanayi ve Bilgi Teknolojileri Bakanlığı, Kamu Güvenliği Bakanlığı ile Devlet Piyasa Düzenleme İdaresi tarafından ortaklaşa hazırlandı. Nisan ayında yayımlanan kurallar, 15 Temmuz 2026’da resmen uygulanmaya başlandı.
DUYGUSAL BAĞIMLILIK OLUŞTURACAK TASARIMLAR YASAK
Düzenleme; insan benzeri karakter özellikleri sergileyen, kullanıcılarla sürekli duygusal iletişim kuran ve metin, ses, görüntü ya da video aracılığıyla arkadaşlık, bakım veya duygusal destek sunan yapay zeka hizmetlerini kapsıyor.
Buna karşılık yalnızca bilgi sağlayan, müşteri hizmeti sunan ya da eğitim ve iş süreçlerinde kullanılan yapay zeka sistemleri yeni kuralların dışında bırakıldı.
Şirketlerin kullanıcıları sürekli memnun etmeye çalışan, duygusal bağımlılığı teşvik eden veya kişilerin gerçek hayattaki ilişkilerini olumsuz etkileyebilecek içerikler üretmesi artık yasak. Ayrıca yapay zeka uygulamalarının insanların sosyal çevresinin yerini alacak ya da kullanıcı psikolojisini yönlendirecek şekilde tasarlanmasına da izin verilmeyecek.
İKİ SAATİ AŞAN KULLANIMDA UYARI GÖSTERİLECEK
Yeni düzenlemeye göre platformlar, kullanıcıların ruh hali ile uygulamaya bağlılık seviyesini takip etmekle yükümlü olacak.
Bir kullanıcının aşırı bağlılık belirtileri göstermesi halinde sistem, karşısındaki varlığın gerçek bir insan değil yapay zeka olduğunu hatırlatan uyarılar gösterecek.
Kesintisiz kullanım süresi iki saati geçtiğinde ise uygulamalar, kullanıcıya mola vermesini öneren bildirim veya açılır pencere sunmak zorunda olacak. Hizmeti bırakmak isteyen kişilerin sohbeti sonlandırmasını zorlaştıracak tasarımlar da yasak kapsamına alındı.
ÇOCUKLARA SANAL PARTNER HİZMETİ VERİLEMEYECEK
Yeni düzenleme, çocuklar ve genç kullanıcılar için daha katı koruma tedbirleri getiriyor.
Buna göre şirketler, reşit olmayan kullanıcılara sanal sevgili, sanal akraba veya benzeri yakın ilişki hizmetleri sunamayacak. Ayrıca 14 yaşından küçük çocukların insan benzeri yapay zeka uygulamalarını kullanabilmesi için ebeveyn ya da yasal vasinin onayı şart olacak.
Platformların çocuklara özel kullanım modları geliştirmesi, ekran süresini sınırlandırması ve ebeveynlere güvenlik uyarıları sunması da zorunlu hale getirildi.
KURALLARA UYMAYAN ŞİRKETLERE PARA CEZASI
Yeni düzenlemeleri ihlal eden şirketler; uyarı, yeni kullanıcı kayıtlarının durdurulması veya ilgili hizmetlerin tamamen kapatılması gibi yaptırımlarla karşı karşıya kalabilecek.
Ayrıca ihlalin niteliğine göre 10 bin ila 100 bin yuan arasında para cezası uygulanabilecek. Kullanıcıların yaşamı veya sağlığı açısından ciddi zarar oluşması durumunda ise ceza miktarı 200 bin yuana kadar yükselebilecek.
